ДУШАНБЕ, 24 фев — Sputnik. Тоҷикистон ба раъйпурсии конститутсионӣ дар Қазоқистон нозир фиристод.
Дар ин бора Мухтор Ерман, муовини раиси Комиссияи марказии интихоботии ҷумҳурӣ, хабар дод.
"Комиссияи марказии раъйпурсӣ ба мақомоти марказии интихоботии беш аз 30 кишвар даъватнома фиристодааст. То имрӯз 21 нозир аз се созмони байналмилалӣ ва панҷ кишвари хориҷӣ номзадии худро барои аккредитатсия пешниҳод кардаанд", - шарҳ дод ӯ.
Ерман афзуд, ки намояндагони миссияи ИДМ, аз ҷумла як нозир аз Тоҷикистон, нақша доранд, ки кори худро 24 феврал оғоз кунанд.
Раъйпурсии умумихалқӣ оид ба лоиҳаи Конститутсияи нави Қазоқистон 15 март баргузор мешавад.
Аз сокинони ҷумҳурӣ пурсида мешавад, ки оё онҳо тағйирот ба қонуни асосии кишварро қабул мекунанд.
Ин тағйирот ба 84% Конститутсия таъсир мерасонад - бузургтарин тағйирот дар таърихи Қазоқистони мустақил мебошад.
Ба таври мушаххас, дар лоиҳа пешниҳод шудааст, ки як мӯҳлати ягонаи ҳафтсолаи президентӣ муқаррар карда шавад - як шахс наметавонад беш аз як мӯҳлат ҳамчун раҳбари давлат кор кунад.
Тағйиротҳое, ки ба ҷои ду мӯҳлати панҷсола ваколати ягонаи ҳафтсолаи президентӣ ҷорӣ мекунанд, соли 2022 қабул карда шуданд.
Ғайр аз ин, дар лоиҳа махсусан гуфта мешавад, ки дин аз давлат ҷудо аст ва фаъолияти ҳамаи созмонҳои динӣ аз ҷониби қонун танзим карда мешавад ва метавонад маҳдуд карда шавад.
Конститутсияи нав ширкатҳои хориҷӣ, ширкатҳое, ки бо иштироки хориҷӣ ва шахсони бешаҳрванд маблағгузории ҳизбҳои сиёсӣ ва иттифоқҳои касабаро манъ мекунад.
Қаблан ин мамнуият нисбати шахсони ҳуқуқӣ ва шаҳрвандони хориҷӣ, давлатҳои хориҷӣ ва созмонҳои байналмилалӣ татбиқ мешуд.
Агар дар раъйпурсӣ тасдиқ шавад, Конститутсияи нав аз 1 июли соли 2026 эътибор пайдо мекунад ва рӯзи раъйпурсии миллӣ ба рӯзи иди миллӣ табдил меёбад.
Дар айни замон, парлумони кунунии Қазоқистон бояд истеъфо диҳад.
Пешшарти ислоҳоти Тоқаев эътирозҳои оммавӣ буданд, ки моҳи январи соли 2022 дар шаҳри хурди Жанаозен дар ҷанубу ғарби кишвар пас аз болоравии якбораи нархи гази моеъ оғоз ёфтанд ва баъдан ба ҳамаи шаҳрҳои бузурги ҷумҳурӣ паҳн шуданд.
Пас аз ин эътирозҳо, раҳбари давлат сиёсати бунёди "Қазоқистони одилона"-ро, ки бар асоси формулаи "президенти қавӣ, парлумони бонуфуз ва ҳукумати масъул" асос ёфтааст, эълон кард.
Мӯҳлати ваколати Тоқаев соли 2029 ба охир мерасад ва ӯ ҳаққи дубора интихоб шуданро надорад.